Από τις 22 Ιανουαρίου, όταν ένας κεραυνός κατέστρεψε τα αλεξικέραυνα στον καταυλισμό της ΒΙΑΛ, οι συνθήκες διαβίωσης έχουν καταστεί ιδιαίτερα επισφαλείς. Εκτός από τους ευάλωτους-ες διαμένοντες-ουσες που βρίσκονται εκεί, στον καταυλισμό μεταφέρθηκαν και οι επιζώντες-ώσες και τραυματίες του θανατηφόρου ναυαγίου της 3ης Φεβρουαρίου.
Η μοναδική λειτουργική γεννήτρια της ΒΙΑΛ που τέθηκε σε λειτουργία παρείχε περιοδικά ρεύμα σε όλους τους τομείς (Α, Β, Γ, Διοίκηση και περιοχή «Αγνοδίκη»). Στις αρχές αυτής της εβδομάδας, περίπου δέκα ημέρες αργότερα, μια γεννήτρια μεταφέρθηκε από τη Λέσβο, ωστόσο δεν λειτουργεί και η διοίκηση της ΚΕΔ αναμένει ένα ανταλλακτικό που έχει παραγγελθεί. Η λειτουργία της γεννήτριας αποτελεί μόνο προσωρινή λύση, μέχρι την αποκατάσταση των προβλημάτων στον υποσταθμό του ηλεκτρικού δικτύου. Αυτό απαιτεί την εγκατάσταση ενός ανταλλακτικού, το οποίο επίσης αναμένεται στο τέλος της εβδομάδας, σύμφωνα με τον Διοικητή της ΚΕΔ Χίου, κ. Ι. Ξενάκη.
Η Equal Rights Beyond Borders εκπροσωπεί νομικά πολλούς διαμένοντες-ουσες στη ΒΙΑΛ και έχουμε λάβει σοβαρές καταγγελίες σχετικά με τις συνθήκες διαβίωσής τους. Οι άνθρωποι ανησυχούν, ιδίαίτερα οι οικογένειες με μικρά παιδιά που υποφέρουν από το κρύο τη νύχτα, ενώ αρκετά έχουν αρρωστήσει. Οι γονείς έχουν εκφράσει βάσιμες ανησυχίες για την υγεία των παιδιών τους λόγω της έλλειψης θέρμανσης και βασικών συνθηκών υγιεινής.
«Ζούμε χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, θέρμανση ή ζεστό νερό για περισσότερο από δύο εβδομάδες. Είναι ιδιαίτερα δύσκολο για τα δύο μου παιδιά, που είναι έξι και οκτώ ετών. Οι συνθήκες ήταν ήδη δύσκολες, αλλά από τότε που κόπηκε το ρεύμα, το κρύο έχει κάνει τα πάντα χειρότερα. Το δωμάτιό μου έχει πολλή υγρασία και το ηλεκτρικό ρεύμα είναι διαθέσιμο μόνο για μία ή δύο ώρες την ημέρα με γεννήτρια». - Γυναίκα, μητέρα δύο παιδιών 6 και 8 χρονών, 3 φεβρουαρίου 2026
«Έχω άσθμα και υποφέρω από κρίσεις άσθματος τη νύχτα. Λόγω του κρύου, συχνά δεν μπορώ να κοιμηθώ. Το άσθμα μπορεί να χειροτερέψει πολύ λόγω του κρύου. Αλλά δεν υπάρχει θέρμανση, το κοντεϊνερ είναι κρύο και το νερό είναι κρύο. Η διαβίωση σε αυτές τις συνθήκες είναι εξαιρετικά δύσκολη»,
- Άγαμος άνδρας, 3 Φεβρουαρίου 2026
Σύμφωνα με τους εντολείς μας, δεν υπάρχει πρόσβαση σε ζεστό νερό για πολλές ημέρες και τα κλιματιστικά στα κοντέινερ όπου διαμένουν οι αιτούντες άσυλο λειτουργούν μόνο για λίγες ώρες (μία έως τέσσερις) την ημέρα. Γενικότερα τα κοντέινερ στην ΒΙΑΛ παρουσιάζουν προβλήματα μούχλας, υγρασίας και εντόμων, όπως κατσαρίδες.
Η Διοίκηση της ΚΕΔ δεν παρείχε επιπλέον ζεστά ρούχα και κουβέρτες στους αιτούντες-ούσες. Ορισμένοι-ες ανέφεραν ότι εξακολουθούν να χρησιμοποιούν την ίδια και μοναδική κουβέρτα που έλαβαν κατά την άφιξή τους και ότι δεν μπορούν να την πλύνουν, καθώς είναι αδύνατο να την στεγνώσουν το χειμώνα.
«Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα υγρασίας στο χώρο διαμονής μας, που επιδεινώνει το άσθμα του γιου μου. Το δωμάτιο είναι κρύο και υπάρχουν έντομα παντού, που τσιμπάνε τα παιδιά μου και καταστρέφουν τα ρούχα τους. Δεν έχουμε αρκετές κουβέρτες ή ζεστά ρούχα για να τα προστατευτούμε από το κρύο. Δεν υπάρχει ζεστό νερό για μπάνιο, κάτι που επηρεάζει σοβαρά την υγιεινή και την υγεία μας. Ακόμα, δεν υπάρχει αξιόπιστη πρόσβαση στο διαδίκτυο, μόνο ένα αδύναμο σήμα έξω, το οποίο δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για σωστή επικοινωνία».
- Μονογονέας, μητέρα 4 μικρών παιδιών, 3 Φεβρουαρίου 2026
«Το κύριο πρόβλημα για εμάς – ειδικά για τους ηλικιωμένους και τα παιδιά – είναι το κρύο. Δεν υπάρχει ζεστό νερό για να πλυθούμε ή να πλύνουμε τα ρούχα μας. Όλα πρέπει να γίνονται με κρύο νερό. Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν βρέχει και έχει καταιγίδες. Δεν μπορούμε να διατηρήσουμε τη βασική υγιεινή, κάτι που μας εμποδίζει επίσης να πλυθούμε σωστά για να προσευχηθούμε».
- Μονογονέας μητέρα με τρία ανήλικα παιδιά, 3 Φεβρουαρίου 2026
Οι συνθήκες διαβίωσης στην ΒΙΑΛ είναι προβληματικές, ακόμη περισσότερο σήμερα που η ηλεκτροδότηση έχει διακοπεί για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα. Οι συνθήκες αυτές παραβιάζουν τα δικαιώματα των αιτούντων-ουσών άσυλο σύμφωνα με το άρθρο 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, καθώς υποβάλλονται σε συνθήκες απάνθρωπης και ταπεινωτικής μεταχείρισης. Σύμφωνα με τα άρθρα 44 και 59 του νόμου 4939/2022, κατά τη διάρκεια των διαδικασιών υποδοχής και ταυτοποίησης, η διοίκηση πρέπει να διασφαλίζει ότι στους αιτούντες-ούσες άσυλο παρέχονται αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, ιδίως για τις ευάλωτες περιπτώσεις. Οι συνθήκες υποδοχής πρέπει να παρέχουν στους αιτούντες-ούσες άσυλο συνθήκες που να διασφαλίζουν την αξιοπρεπή διαβίωσή τους και να προστατεύουν τη σωματική και ψυχική τους υγεία.
Από τις μαρτυρίες των εντολέων μας είναι σαφές ότι τα κριτήρια αξιοπρεπούς διαβίωσης δεν πληρούνται. Η έλλειψη της απαιτούμενης υποδομής έκτακτης ανάγκης (οι διακοπές ρεύματος είναι συχνό φαινόμενο στη Χίο) και οι σχετικές καθυστερήσεις έχουν οδηγήσει τους ανθρώπους να ζουν στο σκοτάδι, με σοβαρές επιπτώσεις στη σωματική και ψυχική τους υγεία και στην ικανότητά τους να καλύπτουν τις βασικές τους ανάγκες.
Εξ ονόματος των εντολέων μας, καλούμε τις αρμόδιες αρχές να επιλύσουν το πρόβλημα άμεσα και να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για την αποφυγή παρόμοιων προβλημάτων στο μέλλον.
Θα συνεχίσουμε να υπερασπιζόμαστε τα δικαιώματα των αιτούντων άσυλο και να παρέχουμε στους δικαιούχους μας την απαραίτητη νομική υποστήριξη για το σκοπό αυτό.
Επικοινωνία: press@equal-rights.org